Ήπια Γνωστική Έκπτωση

Η ήπια γνωσιακή έκπτωση (ΗΓΕ) είναι μια ενδιάμεση κατάσταση μεταξύ της αναμενόμενης γνωστικής εξασθένησης που αποτελεί φυσική συνέπεια του γήρατος και της πιο σοβαρής εξασθένησης που παρατηρείται στην άνοια.

Μπορεί να περιλαμβάνει προβλήματα στη μνήμη, την ομιλία, τη σκέψη και την κρίση, που είναι μεγαλύτερα από εκείνα που συμβαίνουν στη φυσιολογική γήρανση. Σε περίπτωση που πάσχετε από ΗΓΕ, μπορεί να νιώθετε ότι η μνήμη σας και η διανοητική σας λειτουργία «υποχωρούν». Η οικογένειά σας και το στενό φιλικό σας περιβάλλον μπορεί επίσης να παρατηρούν κάποια αλλαγή. Σε γενικές γραμμές όμως, αυτές οι αλλαγές δεν είναι αρκετά σοβαρές ώστε να παρεμβαίνουν στην καθημερινότητα και στις συνήθεις δραστηριότητές σας.

Δεν έχει ακόμα ξεκαθαριστεί εάν η ΗΓΕ είναι μια ξεχωριστή διαταραχή από τη νόσο Αλτσχάϊμερ ή αν αποτελεί Αλτσχάϊμερ πολύ πρώϊμου σταδίου. Τα συμπτώματα της ΗΓΕ μπορεί να παραμείνουν σταθερά για χρόνια, να εξελιχθούν σε νόσο Αλτσχάϊμερ ( 10 -15% των ενηλίκων με ΗΓΕ) ή άλλου τύπου άνοια, ή ακόμη και να βελτιωθούν στην πάροδο του χρόνου .

Αίτια:

Η συγκεκριμένη διαταραχή δεν προέρχεται από μια μοναδική αιτία και δεν προκαλεί ένα ενιαίο αποτέλεσμα.Τα σημερινά δεδομένα δείχνουν ότι η ΗΓΕ συχνά, αλλά όχι πάντα, προέρχεται από κοινούς τύπους εγκεφαλικών αλλαγών (μικρότερου όμως βαθμού) με εκείνους που έχουν παρατηρηθεί στη νόσο Αλτσχάϊμερ ή σε άλλες μορφές άνοιας. Ορισμένες από αυτές τις αλλαγές έχουν ταυτοποιηθεί σε αυτοψίες ατόμων με ΗΓΕ και περιλαμβάνουν μεταξύ άλλων, μή φυσιολογικές εναποθέσεις της βήτα αμυλοειδούς πρωτεϊνης (πλάκες αμυλοειδούς) και μικροσκοπικά πρωτεϊνικά συσσωματώματα (τολύπια), χαρακτηριστικά της νόσου Αλτσχάϊμερ. 
Επίσης, μελέτες εγκεφαλικής απεικόνισης (π.χ. αξονική ή μαγνητική τομογραφία) δείχνουν ότι η ΗΓΕ μπορεί να σχετίζεται με τις παρακάτω αλλαγές:

Συρρίκνωση του ιπποκάμπου (εγκεφαλική περιοχή σημαντική για τη μνήμη)
Πλάκες αμυλοειδούς παντού στον εγκέφαλο
Διεύρυνση των κοιλιών του εγκεφάλου
Μειωμένη κατανάλωση γλυκόζης σε βασικές περιοχές του εγκεφάλου (η γλυκόζη είναι η βασική πηγή ενέργειας των εγκεφαλικών κυττάρων)
Παράγοντες κινδύνου:

Οι πιο ισχυροί παράγοντες κινδύνου για την ΗΓΕ είναι:

Η αύξηση της ηλικίας
Μια ειδική μορφή ενός γονιδίου γνωστού ως APOE-ε4 το οποίο έχει επίσης συνδεθεί με τη νόσο Αλτσχάϊμερ (αν και τα άτομα που έχουν το συγκεκριμένο γονίδιο δεν σημαίνει απαραίτητα ότι θα βιώσουν γνωστική εξασθένηση).
Υπάρχουν επίσης άλλοι παράγοντες και ιατρικές καταστάσεις που έχουν συνδεθεί με αυξημένο κίνδυνο γνωστικών αλλαγών, αλλά δεν έχουν αποδειχθεί πλήρως. Οι παράγοντες αυτοί περιλαμβάνουν:
Διαβήτη
Κάπνισμα
Κατάθλιψη
Υπέρταση
Αυξημένη χοληστερόλη
Έλλειψη σωματικής άσκησης
Μη συχνή συμμετοχή σε δραστηριότητες που διεγείρουν νοητικά ή κοινωνικά.
Συμπτώματα:

Πολλοί άνθρωποι καθώς μεγαλώνουν παρατηρούν ότι σταδιακά ξεχνούν ολοένα και πιο συχνά. Μπορεί να τους παίρνει περισσότερο χρόνο σε σχέση με το παρελθόν να σκεφτούν μια συγκεκριμένη λέξη ή να ανακαλέσουν το όνομα ενός ατόμου. Μια σταθερή ή αυξανόμενη ανησυχία για τη διανοητική επίδοση, μπορεί να υποδηλώνει ΗΓΕ.

Ενδείξεις για πιθανή ΗΓΕ αποτελούν τα παρακάτω συμπτώματα:

  • Ξεχνάτε πιο συχνά από ότι στο παρελθόν.
  • Ξεχνάτε σημαντικά γεγονότα όπως ραντεβού ή κοινωνικές υποχρεώσεις.
  • Χάνετε τον ειρμό της σκέψης σας ή την συνέχεια συζητήσεων, βιβλίων ή ταινιών.
  • Αισθάνεστε όλο και περισσότερο φορτισμένοι όταν λαμβάνετε αποφάσεις, ή προγραμματίζετε τα στάδια μιας εργασίας ή ερμηνεύετε οδηγίες.
  • Αρχίζετε να έχετε πρόβλημα να βρίσκετε το δρόμο σας όταν βρίσκεστε σε οικεία περιβάλλοντα.
  • Γίνεστε ολοένα και πιο παρορμητικός/ή ή δείχνετε όλο και περισσότερο πτωχή κρίση.
  • Το οικογενειακό και φιλικό σας περιβάλλον παρατηρεί επίσης τις παραπάνω αλλαγές.

Σε περίπτωση που εσείς ή κάποιο κοντινό σας άτομο βιώνετε κάποια ή όλα από τα παραπάνω συμπτώματα, επικοινωνήστε μαζί μας.